Historia

Trochę historii...

Szkoła przechodziła różne koleje losu, kilka razy była bliska likwidacji, ale dzięki przyjaciołom trwała, przechodząc szereg zmian organizacyjnych, ilości kadry nauczycielskiej, stany liczbowego uczniów, nauczanych przedmiotów i profili, borykając się z trudnościami lokalowymi.

Maków pod koniec XIX w. był małym , galicyjskim miasteczkiem w zaborze austriackim. Położony w Beskidach na słabej ziemi nie mógł wyżywić jej mieszkańców. Pozostała emigracja do Ameryki lub życie w biedzie. Kobiety nie miały możliwości zarobkowania, ale wiele z nich pielęgnowało tradycje rodzinne rozwijając sztukę haftu. Dzięki nim okolica stała się kolebką ręcznego haftu białego i kolorowego w Polsce.

Wiek XIX to powstawanie na ziemiach polskich szeregu szkół artystycznych. Szkoły powstawały na terenach, gdzie istniały tradycje twórczości ludowej, by je ożywić, rozwinąć, a także w celu kształcenia umysłowego i dania możliwości zarobkowania ubogiej ludności wiejskiej.

W 1896 r. została założona szkółka hafciarska w pomieszczeniach Towarzystwa Pożyczkowego (dziś gmach Banku Spółdzielczego w Makowie).

W 1896 r. w celu podniesienia poziomu technicznego i artystycznego haftów została powołana przez Wydział Krajowy we Lwowie szkoła hafciarska o nazwie: „Krajowa Szkoła Hafciarska, która miała kształcić:

- praktycznie – przez wyuczenie ściegów hafciarskich i haftów wszelkiego rodzaju,

- teoretycznie – przez udzielanie nauki rysunków i innych przedmiotów pomocniczych.

Do Krajowej Szkoły Hafciarskiej przyjmowane były uczennice z ukończonym 12 rokiem życia i świadectwem ukończonej Szkoły Ludowej. Po ukończeniu 3 lat nauki uczennice otrzymywały świadectwo uzdolnienia na zawodowe hafciarki.

Pierwszym Kierownikiem szkoły była Pani Ewa Antonowicz, natomiast nadzór fachowy nad szkołą pełniła Pani Leona Bierkowska.

Panujacą wśród zamożnych modę na hafty wykorzystywali Żydzi, którzy u makowskich hafciarek i uczennic szkoły składali zamówienia na całe wyprawy. Wędrowały one do Wiednia, Krakowa, Pragi, Lwowa i innych miast monarchii.

Szkoła hafciarska w Makowie istniała w latach 1896 - 1918 pod nazwą Krajowej Szkoły Hafciarskiej. Od roku 1918 do 1935 funkcjonowała jako Państwowa Szkoła Hafciarska. Dzięki bardzo energicznej działalności Pani dyrektor Ewy Antonowicz szkoła rozwinęła się, a w rozprzestrzenianiu jej wyrobów nie trzeba było pośrednictwa. Hafty makowskie znajdowały odbiorców zarówno w kraju, jak i za granicą. Brały udział w wielu wystawach , często zdobywając podziw i uznanie oglądających.

W 1900 r. szkoła zdobyła medal na wystawie w Paryżu za swoją ekspozycję.

W 1907 r. szkoła zdobyła złoty medal na wystawie w Jarosławiu. Podobnie w roku 1923 szkoła zdobyła złoto na krajowej wystawie w Łowiczu.

Od początku I wojny światowej do 1915 r. uczennice szkoły pracowały w szwalni, szyjąc odzież dla Legionów Polskich.

I wojna światowa spowodowała kryzys przemysłu hafciarskiego w Makowie. Współpraca z zagranicą zerwała się. Szkoła weszła w skład okręgu szkolnego w Wadowicach.

Do roku 1923 szkoła mieściła się w różnych lokalach – nie było stałych budynków. Szkole groziła likwidacja ze strony Kuratorium Lwowskiego. Placówkę uratowały energiczne starania władz gminy, lecz przede wszystkim zapisana w 1930 roku przez Panią Marię Tarkowską ( jako darowizna) kamienica gminy z zastrzeżeniem „udzielania w niej bezpłatnego schronienia szkole hafciarskiej, względnie innej szkole zawodowej żeńskiej na jej miejsce istniejącej”. W 1930 roku, celem poprawy finansowej placówki, szkoła uruchomiła specjalną pracownię, która realizowała zamówienia na szycie i zdobienie bielizny pościelowej.

W 1930 r. Pani Ewa Antonowicz została przeniesiona na emeryturę ,a stanowisko przełożonej szkoły objęła Pani Józefa Kien. W latach 1935-1937 nastąpiła reorganizacja szkoły – czynne były fachowe kursy, na których oprócz haftu wprowadzone zostały takie specjalności, jak: krawiectwo, bieliźniarstwo, trykotarstwo, tkactwo oraz zajęcia z kucharstwa i przetwórstwa owocowo – warzywnego. Zamieniono przy tym nazwę szkoły na Państwową Szkołę Zawodową Żeńską. W ramach powyższej szkoły otwarta została w roku 1938 jednoroczna Szkoła Przysposobienia w Gospodarstwie Rodzinnym.

Gdy szkoła stała się znaczącym ośrodkiem przemysłu odzieżowego, wybuchła II wojna światowa. Lokal został zajęty na kwaterunek wojskowy dla KOP. Nauczyciele nie zdążyli wrócić z wakacji przed rozpoczęciem działań wojskowych. W połowie listopada wróciła Pani Józefa Iliszko i zaczęto organizować zajęcia szkolne. W 1940 r. w drodze ze szkoły do domu została zamordowana uczennica szkoły i inspektor szkoły w Nowym Targu zabronił dojeżdżania uczennicom do szkoły. Zorganizowano więc mały internat przy ul. Sienkiewicza.

W czasie okupacji Pani Józefa Kien przygotowywała z uczennicami paczki, które wysyłane były do więźniów obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu. Pod koniec okupacji niemieckiej odebrano szkole lokal.

Rok 1945/46 Szkoły Zawodowej w Makowie był rokiem poddźwignięcia programu szkolnego i odremontowania odzyskanego i bardzo zniszczonego przez okupację budynku. Inicjatorem odbudowy był ks. Adam Czartoryski. Stopniowo następował dopływ funduszy do władz szkolnych, co pozwoliło na podjęcie pełnego programu nauczania na poziomie 3-letniego gimnazjum krawieckiego. Szkoła stała się Pańswowym Żeńskim Gimnazjum Krawieckim, a internat upaństwowiono.

W 1949 roku z inicjatywy ówczesnej dyrektorki szkoły, Pani Józefy Kien oraz nauczycielki zawodu Pani Józefy Iliszko zorganizowana została na bazie szkoły Spółdzielnia Hafciarsko-Krawiecka „Makowianka”.

W sierpniu 1951 r., zarządzeniem DOSZ została włączona do szkoły Zasadnicza Szkołą Odzieżowo – Skórzana.

W marcu 1952 r. została ukończona budowa drugiego budynku, a szkoła została powiększona o 10 nowych sal.

We wrześniu 1954 r. szkołę przejął Centralny Związek Spółdzielczości Pracy, a jej nazwę zmieniono na Zasadnicza Szkołę Odzieżowo – Skórzaną CZSP.

W roku 1957, po 35 latach pracy, Pani Józefa Kien zrezygnowała ze stanowiska dyrektora szkoły, a jej miejsce zajęła Pani Maria Kowalczyk. W szkole prowadzone były kierunki nauczania: krawiectwo, bieliźniarstwo, cholewkarstwo, szewstwo i rymarstwo. Dział hafciarski zostaje ponownie wprowadzony w 1958/59. Wtedy też rozpoczyna się budowa przewiązki łączącej oba budynki – prace zostają zakończone w roku 1960.

W roku 1959/60 po raz pierwszy zostaje zorganizowana klasa szewsko – cholewkarska o 4-letnim cyklu nauczania.

Od 1.12.1961 r. dyrektorem szkoły zostaje Pani mgr Regina Orkisz.

W 1967 r. zostaje przy Szkole Zasadniczej otwarte Technikum Odzieżowe dla pracujących.

Od 1968 r. prowadzone są następujące kierunki: krawiecki, bieliźniarski, hafciarski, stolarski.

W latach 1971 – 72 zostaje ukończona budowa trzeciego budynku szkolnego.

W 1974 r. zostaje zlikwidowany dział bieliźniarski wprowadzając na jego miejsce dział krawiectwa damskiego ciężkiego.

W roku 1976 powołane zostało przy szkole Liceum Zawodowe o specjalności konfekcyjno – usługowej, pierwsze tego typu liceum w Polsce.

W latach 1975 – 78 w Makowie mieściła się filia Zaocznego Technikum Odzieżowego z Leszna, którego kierownikiem zostaje Pan mgr Stanisław Palik.

W 1978 r. powstaje Zaoczne Technikum Odzieżowe, które zostaje przyłączone do Zaocznej Szkoły Zawodowej i Liceum Zawodowego, Tworząc Zespół Szkół Zawodowych.

W latach 1978 – 1980 funkcję wicedyrektora pełnił Pan mgr inż. Stanisław Koziana, a Pan mgr Zbigniew Kozłowski pełnił to stanowisko w latach 1980 – 1983. W roku 1983 wicedyrektorem szkoły została Pani mgr Małgorzata Mydlarz i pełniła tę funkcję do 1988 r. Od tego roku wicedyrektorem była Pani mgr Teresa Kasprzycka, która pełniła tę funkcje do roku 1996.

Dnia 1.09.1981 r. powstaje Szkoła Zasadnicza o kierunku pamiątkarskim i działa do roku 1990.

W roku 1983 Powstało Techniku Zawodowe 3-letnie po Zasadniczej Szkole Zawodowej dzienne na bazie Technikum Odzieżowego Zaocznego i istniało do 1990 r.

W 1983 r. Liceum Zawodowe zostało przekształcone w Techniku Odzieżowe o 4-letnim cyklu kształcenia na podbudowie szkoły podstawowej. Do roku 1987 rolę dyrektora w szkole pełniła Pani mgr Regina Orkisz. W tymże roku stanowisko dyrektora objął Pan mgr Stanisław Pawlik.

Równocześnie z kadrą dyrektorów i wicedyrektorów w roku 1951 zostaje powołane kierownictwo warsztatów.

W roku 1990 dzięki staraniom dyrektora, Pana Stanisława Pawlika, utworzono przy Zespole Szkół Zawodowych Liceum Ogólnokształcące.
W 1992 r. została powołana przy szkole Rada Szkoły.
30.06.1992 r  został zamknięty internat szkoły, a jego budynek został zaadoptowany na potrzeby zajęć dydaktycznych, z czasem jednak opustoszał i został sprzedany przez Starostwo prywatnej osobie.
W roku 1992 w szkole powołano stanowisko wicedyrektora do spraw kształcenia zawodowego, został nim Pan mgr Józef Marek, który tę funkcję pełnił do 1996 r.
W październiku 1993 r. został ustanowiony Statut Zespołu Szkół Zawodowych.
Rok 1995/96 to ostatni rok wspólnej działalności  – Technikum Odzieżowe i Liceum Ogólnokształcące stały się osobnymi szkołami. 1.09.1996 r dyrektorem Zespołu Szkół Zawodowych została Pani mgr Teresa Kasprzycka, a Liceum Ogólnokształcącego– Pan mgr Stanisław Pawlik.
Szkoła podczas swej działalności zdobywała liczne nagrody i dyplomy. W 1996 r. szkoła wzięła udział w IV Ogólnopolskim Konkursie na „Najlepsza Pracę Dyplomową Szkół Odzieżowych” w Poznaniu zdobywając I miejsce .

W 1998 roku powołano Technikum włókienniczych wyrobów dekoracyjnych.
Uruchomiono dwa roczniki tej pięcioletniej szkoły. Uczennice poznawały tajniki tworzenia wyrobów włókienniczych w ramach zajęć z tkactwa, dziewiarstwa, haftu i koronki oraz pozyskiwały wiedzę z zakresu sztuk plastycznych i projektowania.
1 września 2000 r powstało Liceum Techniczne o profilu socjalno - społecznym, w 2002 roku przekształcone na Liceum Profilowane- profil socjalny oraz leśny i technologii drewna. Licea Profilowane zostały zlikwidowane rozporządzeniem MEN i ostatni rocznik LP opuścił szkołę w 2014 roku.
Szkoła cały czas bazowała na Technikum Odzieżowym- najliczniejszym oraz Technikum technologii drewna.
Od 1 września 2000 r stanowisko dyrektora Liceum Ogólnokształcącego objęła Pani mgr Beata Sobaniak, ponieważ dotychczasowy dyrektor pan Stanisław Pawlik został wybrany na stanowisko Burmistrza makowa Podhalańskiego.

25 maja 2000 r oficjalnie zatwierdzono św. Jana Kantego jako patrona Liceum Ogólnokształcącego w Makowie Podhalańskim.
…..i teraźniejszości
1 września 2001 r utworzono Zespół Szkół  im. św. Jana Kantego w Makowie Podhalańskim.        
Dyrektorem Zespołu Szkół została Pani mgr Teresa Kasprzycka i obejmowała to stanowisko do sierpnia roku 2008.
Szkoła powiększyła się o nowo dobudowany obiekt- budynek D.
Od 1.09.1992 r do 31.08.2004 roku Pani mgr Anna Pochopień pełniła funkcję kierownika warsztatów szkolnych , 31 sierpnia 2004 r warsztaty szkolne zostały zlikwidowane- powstały pracownie zawodowe bez możliwości prowadzenia sprzedaży wyrobów. Pani Anna Pochopień została kierownikiem praktycznej nauki zawodu do 31.08.2005 r.
1 września 2005 r Pani Anna Pochopień została wicedyrektorem Zespołu Szkół i pełniła tą funkcję do 31.08.2011r. Od 1.09.2011 r pracowała jako kierownik szkolenia praktycznego do 31.08.2015 r, kiedy to odeszła na emeryturę.
W Zespole Szkół działa wiele szkół zaocznych- Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące, Technikum zaoczne, także szkoły uzupełniające wykształcenie po zasadniczej szkole zawodowej. W latach 2005/06, 2006/07 i 2007/08 nauczano w Szkole Policealnej dla Dorosłych zawodu Asystent osoby niepełnosprawnej.

Od września 2008 roku do chwili obecnej stanowisko Dyrektora Szkoły sprawuje Pani mgr Magdalena Chromy.
Kierownikiem szkolenia praktycznego jest Pani mgr Danuta Nitoń-Kwak.
Na terenie szkoły działała Spółdzielnia uczniowska „Skrzat”, której opiekunem do sierpnia 2013 roku była Pani Jadwiga Sałapatek, a następnie Pani Anna Bałos. Spółdzielnia wielokrotnie zdobywała wyróżnienia i zdobywała I miejsce w konkursie na Najlepszą Spółdzielnię Uczniowską w gminie.
Spółdzielnia Uczniowska zakończyła swoją działalność w czerwcu 2015 roku.
Na początku 2011 roku została oddana do użytku nowa hala sportowa- był to wielki dzień dla społeczności szkolnej.
Po latach korzystania z dostosowanej z sal lekcyjnych salki gimnastycznej, a potem z mini sali powstałej na miejscu dawnych warsztatów szkolnych- gdzie trzeba było wychodzić na zewnątrz oraz z terenów szkoły (asfaltowane place) można w dobrych warunkach przebierać się i ćwiczyć w nowocześnie wyposażonej sali. Jest to też miejsce spotkań, apeli, występów  szkolnych. Hala może być wynajmowana przez osoby z zewnątrz.
We wrześniu 2011 w szkole zostało uruchomione Technikum usług fryzjerskich, które kształci uczniów w zakresie stylizacji i fryzjerstwa.
Szkoła obecnie posiada dwa profesjonalnie wyposażone salony fryzjerskie, w których uczniowie odbywają zajęcia praktyczne pod okiem fachowców w dziedzinie fryzjerstwa. Technikum cieszy się dużym powodzeniem wśród młodzieży.
Szkoła dostosowując się do potrzeb rynku pracy i zainteresowań uczniów w 2014 roku uruchomiła nowe Technikum geodezyjne.
Zostały pozyskane nowe sprzęty, komputery umożliwiające naukę tego perspektywicznego zawodu, szkoła posiada też wykwalifikowaną kadrę nauczycielską.
W 2014 roku uruchomiono ponownie Szkołę Policealną dla Dorosłych Asystent osoby niepełnosprawnej, w następnym roku szkolnym powstał nowy kierunek Opiekunka środowiskowa. Są to szkoły jednoroczne. Wychodząc naprzeciw potrzebom rynku usług społecznych w roku 2016/2017 rozpoczęła działalność edukacyjną kadra specjalistów uczących w Technikum usług kosmetycznych- szkoła policealna dwuletnia. Otwarcie tego kierunku wymagało dostosowania i wyposażenia dwóch sal, które stały się pracowniami kosmetologicznymi oraz biologiczno- chemiczną.

W 2016 roku Zespół Szkół przekazał budynek D na rzecz Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej, która  zmieniła swoją siedzibę i od 1.09 .2016 r prowadzi swoją działalność w Makowie Podhalańskim.

W szkole działają liczne koła zainteresowań, odbywa się wiele akcji i konkursów, ciągle podejmowane są nowe inicjatywy.
Działa chórek szkolny Kantylena, Szkolne Koło Sportowe (zajęcia na basenie), biblioteka szkolna. Dla uczczenia patrona szkoły organizowana jest Kantyliada- konkurs dla uczniów szkoły, w celach promocyjnych od 2001 roku zapraszamy młodzież gimnazjów na Turniej wiedzy o sztuce Sekrety Sztuki oraz na dni otwarte szkoły. Szkoła trwa, a kto przez jej mury przeszedł może mieć satysfakcję, że tę właśnie szkołę ukończył.
Przez wiele lat istnienia szkoła przeszła wiele zmian i było wiele trudnych sytuacji w jej historii, ale teraz z pewnością można o niej powiedzieć, że jest to szkoła na miarę XXI wielu.

Załączniki: